Jim Manzi schrijft in zijn artikel What social science does -and doesn’t- know dat ‘de sociale wetenschappen niet de capaciteit hebben getoond om een substantieel bouwwerk te bouwen van bruikbare, niet triviale en betrouwbare voorspellende regels over wat ze bestuderen, namelijk menselijk sociaal gedrag inclusief de effecten van voorgestelde regeringsprogramma’s’.
In het artikel stelt hij dat sociale wetenschappen pas relatief laat het gecontroleerde experiment hebben omarmd als methode die essentieel is om debatten te beslechten over wat werkt en wat niet. Volgens Manzi, hoeven we zelfs nu de experimentele methode steeds populairder wordt geen doorbraken te verwachten in wetenschappelijk kennis over de menselijke conditie vanwege de hoge ‘causale dichtheid’ het aantal en de complexiteit van de mogelijk oorzaken van interessante effecten in dit domein. Hij concludeert: “Op dit moment is het zeker dat we we niets hebben dat ook maar in de verte een wetenschappelijk begrip van de menselijke samenleving benadert’. En de methoden van experimentele sociale wetenschap komen niet in de buurt van het verschaffen hiervan in de nabije toekomst. Wetenschap zal ons misschien in staat stellen om menselijk gedrag op een brede en betrouwbare manier te voorspellen. Tot dan moeten we zo goed als we kunnen voortstrompelen met trial en error leren.”
Is dit een rechtvaardig oordeel over de prestatie van de sociale wetenschappen? Het is toch zeker zo dat sociale wetenschappers veel experimenten hebben gedaan en veel kennis hebben verworven? Op dit weblog heb ik dikwijls melding gemaakt van wetenschappelijke kennis over onderwerpen als self-determination theory, growth versus fixed mindsets, de ontwikkeling van expert functioneren en uitzonderlijke prestaties, stereotype threat, priming, enzovoorts. Maar ik moet toegeven, deze onderwerpen, hoewel erg nuttig, zijn voorbeelden van relatief fragmentarische kennis over menselijk functioneren. Een wetenschappelijk begrip van de menselijke samenleving ligt op een veel hoger aggregatieniveau. Maar ik durf te stellen dat sociale wetenschap heel nuttig kan zijn zelfs als het niet in staat is om menselijk gedrag in al haar complexiteit betrouwbaar te kunnen voorspellen. Ik ben het er mee eens dat we heel ver verwijderd zijn van het in totaliteit begrijpen van het menselijk functioneren en de menselijke samenleving. Maar ik vraag me af of dit een fair criterium is om het nut van de sociale wetenschappen mee te bepalen. Vaak – misschien altijd- hoef je niet het geheel te begrijpen om effectief te zijn. Om hiervan slechts één voorbeeld te noemen: we weten veel over de do’s en don’ts van effectief lesgeven.
Toch ben ik het eens met Jim Manzi dat we in veel van de complexere taken en domeinen van het leven voort moeten strompelen met trial en error leren.”
Wat vind jij?
Zie ook: What are social science’s accomplishments?

