Opleiding Oplossingsgericht Coachen
Voortbouwend op het werk van Steve de Shazer heb ik een deels nieuwe beschrijving bedacht van de oplossingsgerichte aanpak. Oplossingsgericht werken kan worden beschreven als het bouwen van een brug tussen wat je zou kunnen noemen een beter verleden en een betere toekomst. Hier is een uitleg van die drie termen.
- Een betere toekomst: hoe wil je dat je situatie wordt? Het beantwoorden van die vraag verschaft een gevoel van richting. Het is tevens heel motiverend en hoopgevend. Als mensen de door hen gewenste toekomst voor zich beginnen te zien, dat zal dit plaatje een aantrekkingskracht op hen beginnen uit te oefenen en dan zullen ze beginnen te geloven dat deze toekomst realiseerbaar zal zijn. De betere toekomst in oplossingsgericht werken betekent niet een perfecte toekomst. In plaats daarvan is deze toekomst, zoals het woord al aangeeft, eenvoudigweg beter. Hij kan veel beter zijn of slechts iets beter, acceptabel of goed genoeg. De essentie is: hij is beter.
- Het betere verleden: wanneer waren dingen beter? Het beantwoorden van deze vraag versterkt iemands hoop en vertrouwen dat meer verandering mogelijk zal zijn. Het levert tevens ideeën op voor hoe je verder kunt gaan. Met ‘beter verleden’ bedoel ik niet een fantastisch verleden, laat staan een perfect verleden. In plaats daarvan bedoel ik een situatie die beter was, als was het maar een klein beetje beter, of zelfs iets minder slecht.
- De brug tussen beide: hoe kan het betere verleden benut worden bij het bouwen van een betere toekomst? Wanneer eenmaal heldere plaatjes zijn gevormd van zowel de betere toekomst als het betere verleden beginnen oplossingsgerichte professionals het proces te faciliteren van het bouwen van een brug tussen beide. Dit betekent dat het betere verleden wordt gebruikt als een bron van inspiratie voor het kiezen van kleine stappen voorwaarts in de richting van de betere toekomst.
Tijdens oplossingsgerichte gesprekken wordt veel tijd besteed aan het helpen van cliënten bij het beantwoorden van deze vragen. Dit gebeurt meestal niet op een seriële wijze (eerst de ene vraag dan de andere). In plaats daarvan zie je vaak dat, terwijl gesprekken zich ontwikkelen, dat er heen en weer geschakeld blijft worden tussen het praten over de betere toekomst en betere verleden. Tijdens dit iteratieve proces komen meestal steeds helderdere plaatjes van de betere toekomst en het betere verleden naar boven.
Dit klinkt wellicht eenvoudig in theorie maar het faciliteren van het verhelderen van de betere toekomst en het betere verleden en het bouwen van een brug tussen beide kan in de praktijk moeilijk zijn. Binnenkort volgen enkele tips voor hoe je dat kunt doen.
