Wat is het non-confronterende aspect van oplossingsgericht coachen en hoe kan het dat het werkt?
Eén van de opmerkelijke dingen in de oplossingsgerichte benadering is dat er niet geconfronteerd wordt. Oplossingsgerichte coaches werken met het principe dat ze werken met wat cliënt dan ook maar zeggen dat er gebeurt in hun leven en met wat het ook is dat ze willen bereiken. Verschillende concepten illustreren hoe oplossingsgerichte coaches werken met het persectief van de cliënt, zoals leiden van achteren, de houding van niet-weten, en taalmatching.
Wat is de reden om wat de cliënt zegt zo serieus te nemen? Zo ongeveer sinds de jaren ’60 is er binnen de psychotherapie en andere helpende professies aandacht gekomen voor cliëntgeleidheid. Werken met het perspectief van de cliënt heeft belangrijke voordelen. Als coaches heel serieus nemen wat cliënten zeggen zullen deze zich in het algemeen goed begrepen voelen en zullen ze het gesprek als relevant ervaren. Ook zal het waarschijnlijk zo zijn dat hierdoor snel een goede samenwerkingsrelatie ontstaat tussen coach en cliënt. Een meer confronteren stijl van interveniëren door coaches kan ertoe leiden dat cliënten geirriteerd raken of defensief worden (lees hier waarom), kan hen het gevoel geven dat de coach hen niet serieus neemt, kan ertoe leiden dat zij zich slechter gaan voelen over zichzelf, etc. Het kan heel bedreigend zijn om geconfronteerd te worden. Bovendien zal het vaak moeilijk zijn de cliënt te overtuigen. Filosoof Daniel Dennett schreef ooit: “You seldom talk anybody out of a position by arguing directly with their premises and inferences.”
Een andere vraag is: hoe kan het mogelijk zijn om cliënten te helpen zonder dat het je toegestaan is hen te confronteren? Hoe kunnen ze nieuwe perspectieven en mogelijkheden ontdekken? Deze vragen lijken in het bijzonder relevant in situaties waarin cliënten vast lijken te zitten. Welnu, dat werkt als volgt. Door te werken met wat de cliënt ook maar naar voren brengt scheppen oplossingsgerichte coaches een basis van vertrouwen en van openheid in het gesprek. Cliënten gaan zich daardoor opener opstellen en voelen zich begrepen. Ze worden uitgenodigd om te vertellen wat relevant is voor hen wat heel motiverend werkt. Ze worden uitgenodigd om te beschrijven hoe ze willen dat hun situatie wordt. Wanneer ze eenmaal beginnen te zien hoe hun gewenste toekomst eruit ziet worden ze positiever, hoopvoller en creatiever. Wanneer oplossingsgerichte coaches hen vragen wat al eerder heeft gewerkt, wordt hun hoop verder ondersteund. Wanneer coaches geduldig en enthousiast vragen naar meer details over situaties in hun verleden die beter waren, en wanneer coaches hier met waardering op reageren, krijgen cliënten meer en meer inzicht in in wat ze kunnen doen om vooruitgang te boeken. Als oplossingsgerichte coaches hen uitnodigen om een kleine stap vooruit te kiezen groeit hun gevoel van zelfredzaamheid en competentie verder. Op een tedere en niet-confronterende manier hebben oplossingsgerichte coaches hun cliënten geholpen om hun perspectief op de werkelijkheid te veranderen en om dingen te ontdekken die kunnen helpen. Op geen enkel moment in het proces was het nodig om te confronteren. Paradoxaal maar waar.
Tags: coaching, leiden van achteren, niet-weten, non-confrontational, oplossingsgericht-werken, Solution-focused
