Oplossingsgerichte coaches helpen cliënten om zich bewust te worden van wat al eerder goed heeft gewerkt voor hen. Het lijkt misschien wat raar dat cliënten coaches nodig hebben om te ontdekken wat zij zelf eerder al hebben gedaan. Kunnen ze dat zelf dan niet uitvinden? Waarom kunnen ze zich dit niet herinneren zonder hulp van de coach? In het artikel The invisibility of what works leg ik uit dat het eigenlijk niet zo vreemd is om je niet bewust te zijn van wat je eerder hebt gedaan dat werkte.

Mijn verklaring is dat het aantal dingen die in het verleden goed hebben gewerkt zo overweldigend groot is dat het onmogelijk zou zijn voor het bewuste deel van het brein om ze allemaal de hele tijd beschikbaar te hebben. De capaciteit van onze bewuste aandacht is tamelijk beperkt. We gebruiken deze vooral voor wat op dit moment belangrijk is. De overgrote meerderheid van de dingen die we hebben gedaan die goed werkten zinken als het ware weg in de kelder van ons brein waar ze niet zo gemakkelijk toegankelijk zijn. Wanneer we plotseling met een probleem geconfronteerd worden kan het zijn dat we geen flauw idee hebben hoe we het moeten oplossen. Misschien denken we dat we niet capabel zijn om het probleem op te lossen omdat we niet zien wat we kunnen doen. Maar vaak onderschatten we onszelf. Zoals de oplossingsgerichte praktijk vaak laat zien blijken we vaak veel meer oplossingen te hebben dat we ons realiseren.

Wat oplossingsgerichte coaches doen is de bewuste aandacht van cliënten richten op wat eerder goed heeft gewerkt en wat te maken heeft met het probleem of doel waar de cliënt nu mee te maken heeft. Een metafoor die beschrijft wat er in een oplossingsgericht gesprek gebeurt is die van een cliënt die zoekt naar oplossingen in een donkere kamer. De cliënt schijnt met zijn zaklamp op één hoek van de kamer en vindt daar geen oplossingen. Deze hoek is de hoek vak het heden waar het probleem onopgelost is. De cliënt concludeert dat er blijkbaar geen oplossingen zijn. De oplossingsgerichte coach suggereert subtiel – vooral via vragen – om de zaklamp in wat andere richtingen te schijnen. Dan begint de cliënt geleidelijk aan wat andere hoeken in de kamer te ontdekken. In een van deze hoeken worden eerdere successen gevonden. In een andere hoek worden heldere beschrijvingen gevonden van de gewenste toekomst. Langzaam maar zeker worden ideeën voor oplossingen duidelijk.

Wanneer we cliënten helpen om hun licht te richten op wat goed heeft gewerkt beginnen ze te zien wat er al is wat vaak veel meer dan ze hadden durven hopen.

Tags: bewustzijn, coaching, kamer, onzichtbaar, oplossingen, oplossingsgericht, zaklamp