Gisteren werd er veel gesproken over het niveau van de besprekingen in de tweede kamer. Geert Wilders werd bijvoorbeeld verweten dat hij grof en beledigend was door onder andere Job Cohen ‘bedrijfspoedel’ van Rutte te noemen. Wilders was trouwens niet de enige die zich schuldig maakt aan het gebruiken van negatieve persoonsbeschrijvingen, bespottingen en beschuldigingen. Kamervoorzitster Gerdi Verbeet greep gedurende de verhitte debatten waarin de verwijten over en weer vlogen niet in. Vanochtend op de radio legde zij uit dat zij als voorzitster geen mogelijkheden heeft om dit soort gevallen in te grijpen en dat kamerleden zelf kunnen ingrijpen.
Dit vind ik vreemd. De voorzitter grijpt om de haverklap in om kamerleden erop te wijzen dat zij via de voorzitter moeten spreken waaraan de kamerleden zich vervolgens proberen te houden. Dit ingrijpen van de voorzitter is gebaseerd op een afspraak die hierover gemaakt is in de kamer. Zo gauw de kamer een spelregel afspreekt kan zij van de voorzitter blijkbaar verwachten in te grijpen zo gauw deze spelregel geschonden wordt.
Ik zie niet in waarom de kamer niet een nieuwe spelregel zou kunnen formuleren die afrekent met schelpartijen en ‘op de persoon spelen’. Ik denk dat het goed zou zijn als de kamer een dergelijke spelregel invoert en de voorzitter machtigt om in te grijpen zo gauw deze spelregel geschonden wordt. De spelregel zou kunnen worden dat iedere vorm van (negatieve) persoonsbeschrijving wordt verboden, en dat er niet op de persoon gespeeld mag worden. Dit zou de kamerleden dwingen om inhoudelijke argumenten te geven en veel discipline vragen. In het begin zal het wellicht moeilijk zijn om je als kamerlid consequent aan de spelregel te houden maar naar verloop van tijd zal het wennen.
Het zou de kwaliteit van debatten enorm verbeteren. Argumenten ad hominem en schampere persoonsbeschrijvingen zijn nooit nodig om wat voor punt dan ook te maken en dienen in de praktijk vrijwel altijd slechts om het debat van de eigenlijke inhoud af te leiden door een defensieve reactie bij anderen los te maken (ruzie uit te lokken).
De voorzitter mag nooit bepalen welke inhoud wel en niet aan de orde kan komen maar zij kan wel procedures handhaven. Een procedure is dat men zich alleen via de voorzitter tot elkaar mag richten. Een andere zou kunnen zijn dat men elkaar er aan houdt om schelden en argumenten ad hominem te verbieden. Ieder inhoudelijk punt kan worden gemaakt zonder elkaar te diskwalificeren.
Tags: ad hominem, gerdie verbeet, politiek, procedure, schelden, tweede kamer
