De ontwikkelingen in de neurowetenschap zijn veelbelovend om meer kennis over de oplossingsgerichte benadering op te gaan leveren. Kijk maar eens naar deze uitspraak van David Rock and Jeffrey Schwartz , twee prominente publicisten uit dit vakgebied. “De menselijke hersenen zijn zo complex en individueel dat het weinig zin heeft om te proberen om uit te vinden hoe een andere persoon zijn of haar denken zou kunnen reorganiseren. Het is veel effectiever en efficiënter om anderen te helpen om te komen tot hun eigen inzichten.” En alsof dat nog niet oplossingsgericht genoeg is, zeggen zij ook nog: “Is het antwoord op alle uitdagingen van verandering om gewoon de aandacht van mensen op oplossingen in plaats van problemen te richten, hen tot hun eigen antwoorden te laten komen en hen gericht te laten blijven zijn op hun inzichten? Blijkbaar is dat wat de hersenen willen.” Deze citaten van neurowetenschappers Rock en Schwartz lezen als regelrechte aanbevelingen voor de oplossingsgerichte aanpak, nietwaar?
Het voert hier te ver om een compleet overzicht te geven van de ontwikkelingen binnen dit bloeiende vakgebied en onze kennis is hiervoor ook niet toereikend. We beperken ons tot het sprekende voorbeeld van het onderzoek naar neuroplasticiteit, het vermogen van de menselijke hersenen om zich continue te vernieuwen. Onderzoekers zoals Michael Merzenich en Paul Bach-y-Rita zijn pioniers in het veld van neuroplasticiteit . Paul Bach-y-Rita demonstreerde het proces van sensorische substitutie: als één van onze zintuigen is beschadigd kan een andere deze functie soms overnemen. Bach-y-Rita ging er van uit dat elk deel van de cortex in staat zou moeten zijn om wat voor elektrische signalen die er naar toegezonden worden dan ook zou moeten kunnen verwerken en dat onze breinmodules niet zo gespecialiseerd zijn als we lang gedacht hebben. Michael Merzenich is een andere onderzoeker die veel belangrijke bijdragen aan de kennis over neuroplasticiteit heeft geleverd. Via een serie experimenten heeft hij de plasticiteit van het menselijk brein aangetoond. Eén van de belangrijke punten die Merzenich maakt is dat ergens je aandacht geconcentreerd op richten een voorwaarde voor plastische verandering van je hersenen is.
De ontwikkelingen op het gebied van de neuroplasticiteit ondersteunen de bevindingen van Carol Dweck over de groeimindset. Meer en meer ontstaat er een hoopvol perspectief op de ontwikkelbaarheid van mensen. Onze eigenschappen zijn minder vastliggend dan we lang hebben gedacht. Stoornissen zijn vaak minder ongeneesbaar dan we dachten. We kunnen bewust onze hersenen en ons functioneren blijven ontwikkelen. Alles wat we doen en denken vormt hoe we ons verder ontwikkelen. Elke keer dat we bewust onze aandacht ergens op richten veranderen we structureel. Hier ligt de parallel met oplossingsgericht werken.
De oplossingsgerichte professional is continu bezig zodanig te interveniëren dat de aandacht gericht uitgaat naar de gewenste situatie, naar eerdere successen en naar mogelijke stapjes vooruit. Niet alleen leidt dit tot een ander gevoel en ander gedrag dat direct waarneembaar is. Door de ontwikkelingen in de neurowetenschappen weten wij nu ook dat deze manier van richten van de aandacht leidt tot structurele veranderingen in de hersenen.
